Ikigai là gì? Cách tìm ra Ikigai của bản thân

  • 24/11/2021
  • 122 Lượt xem

Mục lục nội dung

    Thuật ngữ “Ikigai” ngày càng phổ biến hơn trong đời sống người Việt Nam, đặc biệt là ở môi trường công sở văn phòng. Tuy nhiên, không ít người thường xuyên sử dụng thuật ngữ nhưng vẫn rất mơ hồ, không hiểu chính xác Ikigai là gì cũng như cách tìm ra Ikigai của bản thân.

    Để giúp bạn đọc có am hiểu chính xác về chủ đề này, team Đệm Xinh đã khai thác và tổng hợp thông tin liên quan, mời các bạn cùng theo dõi.

    1. Ikigai là gì?

    Khái niệm

    Ikigai là một khái niệm xuất hiện trong nền văn hóa của người dân sống vùng Okinawa, Nhật Bản. Thuật ngữ này được ghép từ “Iki” (có nghĩa là “sống”) và “Gai” (thường được gắn sau động từ khi thể hiện ý nghĩa “đáng”), được hiểu một cách đơn giản là “Đáng sống”.

    Ikigai thực chất là một “bài tập” giúp mỗi người tìm được lý do sống và tồn tại của bản thân, từ đó thúc đẩy bản thân sống tích cực và nhiệt huyết hơn trong cuộc sống, không ngại khó khăn mệt mỏi.

    Ikigai là gì?

    Ikigai được nhà tâm lý học Mieko Kamiya ví như kim chỉ nam của một loạt hành động tích cực, giúp con người hướng đến tương lai dù đang đối mặt với nhiều biến cố, sự việc không vui ở hiện tại.

    Nếu bạn đã từng nghe qua về “Thuyết con nhím” – thuyết nói về điểm giao thoa giữa thứ mà một đứa trẻ thích, giỏi và thứ mà xã hội cần, giúp định hướng nghề nghiệp tương lai cho trẻ, thì Ikigai là phiên bản hoàn thiện hơn, có thể áp dụng với những lứa tuổi lớn hơn chứ không dừng ở trẻ nhỏ.

    Có thể nói, người Nhật tạo ra khái niệm Ikigai để khiến con người tìm được chân lý sống của bản thân, giúp con người hướng đến lý tưởng sống lành mạnh. Như vậy, con người mới thực sự hòa nhập với xã hội, tồn tại và sống hài hòa trong xã hội chung.

    Thực hiện Ikigai không chỉ giúp chúng ta tìm được nghề nghiệp phù hợp mà còn giúp bản thân “ngộ” ra được những bài học nhân văn sâu xa, thay vì đi vào lối mòn và một khuôn khổ tiêu cực khiến bản thân dần tàn lụi.

    Thành phần cấu tạo nên Ikigai

    Triết lý “ikigai” là điểm giao thoa giữa 4 yếu tố: điều bạn thích, điều bạn giỏi, điều bạn được trả tiền và điều mà xã hội cần. Nếu bạn tìm được một việc mà đáp ứng đủ cả 4 tiêu chí này thì có nghĩa là bạn đã tìm ra Ikigai của  bản thân và có cuộc sống viên mãn.

    Điều bạn thích

    Ngày bé, chúng ta hẳn đều được bố mẹ, người lớn trong gia đình hỏi “con thích làm gì khi lớn lên, con muốn mình được như ai?”... Nhưng đến khi trưởng thành, chúng ta lại không mấy người nhớ được điều mà mình từng chạy theo thuở bé, hoặc bỏ quên nó để chạy theo điều giúp mình kiếm ra thu nhập trang trải cho cuộc sống.

    Được làm điều mình thích giúp bản thân luôn vui vẻ và sẵn sàng hết mình vì nó, cho dù là trong học tập hay làm việc. Vấn đề này lý giải cho sự bắt đầu từ hai bàn tay trắng của nhiều nhà Startup, họ đơn giản là có lý tưởng để theo đuổi và họ không thấy mệt mỏi hay thiệt thòi vì điều đó, bởi thực hiện điều mình thích đồng nghĩa với họ đang được làm chủ chính cuộc sống của mình thay vì bị cuộc sống chi phối.

    Điều bạn giỏi

    Trong Ikigai, nếu “điều bạn thích” và điều bạn giỏi” là một thì sẽ tạo nên nền tảng vững chắc, giúp bạn dễ đạt được 2 yếu tố còn lại hơn. Khi điều bạn thích cũng chính là năng lực, khả năng và sở trường của bạn, bạn sẽ không gặp quá nhiều khó khăn và thách thức ở độ tuổi trưởng thành.

    Ví dụ như bạn có niềm đam mê với nấu ăn, đây cũng chính là thế mạnh của bạn, thì việc lớn lên bạn apply thành công vào những cửa hàng ẩm thực là điều có thể diễn ra thuận lợi cũng như mang đến cho bạn chất lượng cuộc sống như mong muốn.

    Tuy nhiên, nếu điều bạn thích không thực sự là điều bạn giỏi, bạn hoàn toàn có thể dùng đam mê và kiên nhẫn của mình để kiến tạo nên tính khả thi cho “điều bạn giỏi” vốn không có trước đó. Không tự nhiên mà nhiều người tin tưởng vào câu “hãy cứ theo đuổi đam mê, thành công sẽ theo đuổi bạn”.

    Điều bạn được trả tiền

    Chúng ta không thể phủ nhận rằng bản thân đang tồn tại trong xã hội mà bản thân cần phải có nguồn thu nhập để có thể trang trải, đáp ứng được nhu cầu cần thiết hàng ngày. Việc được trả công cho công sức và nhiệt huyết của mình cũng là một động lực để bản thân không ngừng cố gắng.

    Tiền bạc là vật chất có tính quyết định lớn trong cuộc sống của con người. Nếu không có điều này, chúng ta rất khó để sống tự do, thoải mái theo cách mà mình muốn.

    Thực trạng khó phủ nhận của toàn xã hội ngày nay là rất nhiều người không thể đồng nhất điều mình thích, mình giỏi và điều mà mình được trả tiền. Bởi vậy, Ikigai không phải là một điều dễ tìm kiếm được.

    Điều xã hội/thế giới cần

    Nếu điều bạn thích, điều bạn giỏi và điều bạn được trả tiền là 3 yếu tố giúp bạn cảm thấy bản thân đang sống và tồn tại, thì điều xã hội/thế giới cần là yếu tố để bạn cảm thấy có thể kiên định với con đường mình lựa chọn.

    “Con người là tổng hòa các mối quan hệ xã hội”, sẽ hãnh diện như thế nào nếu bạn biết công việc mình làm góp phần thay đổi xã hội? Điều đó chứng tỏ sự tồn tại của bạn có ý nghĩa với thế giới.

    2. Cách tìm ra Ikigai của bản thân

    Bạn có biết đa phần các nhà Startup đều phải dành khoảng thời gian dài để xác định được Ikigai của bản thân? Bạn có biết Ikigai là một trong những nền tảng căn bản để hình thành nên chiến lược phát triển của một doanh  nghiệp?

    Cách tìm ra Ikigai của bản thân

    Hãy áp dụng nó vào chính mình để tạo ra giá trị của bản thân, để trở thành một nhân tố, “mắt xích” trong tiến trình phát triển của xã hội. Nếu bạn chưa biết cách tìm ra Ikigai, thì đây là câu trả lời giải mã cho thắc mắc của bạn:

    Xác định điều đang cản bước bạn xác định Ikigai

    Nếu toàn bộ con người trên thế giới đều đạt được Ikigai thì đã không có ai phải trăn trở, trằn trọc trong nhiều khoảnh khắc bất chợt. Có rất nhiều yếu tố khách quan lẫn chủ quan khiến con đường xác định Ikigai của bản thân bị cản trở:

    • Bạn không biết chính xác bản thân thật sự mong muốn điều gì, không có đam mê, hoặc có ai đó nói với bạn rằng đam mê của bạn không thể trở thành một ngành nghề, không thể hiện thực hóa để tạo ra nguồn thu nhập.
    • Bạn e ngại, chần chừ trước những điều mới mẻ, không sẵn sàng mạo hiểm thử sức.
    • Bạn thiếu quyết đoán, không có chính kiến, bị người khác áp đặt và quyết định cuộc đời mình.
    • Bạn hướng nội cực đoan, không muốn tìm kiếm sự giúp đỡ từ xung quanh.
    • Bạn bị bế tắc với công việc hiện tại, không nhìn thấy triển vọng phát triển trong nghề nghiệp mình đang làm.

    Cách đạt được tinh thần Ikigai giống như người Nhật 

    Quá trình đạt được Ikigai thực chất phải được bắt đầu từ suy nghĩ bạn thực sự mong muốn tìm ra Ikigai và thay đổi cuộc sống. Chính vì thế, bạn cần đạt được tinh thần Ikigai trước hết. Khi bạn có tinh thần thoải mái, tích cực, thì việc xác định Ikigai không còn bị cản trở hay bị chi phối bởi người khác.

    Hãy xem người Nhật đạt được tinh thần Ikigai như thế nào nhé:

    Cảm nhận cơ thể bạn muốn gì vào buổi sáng

    Hầu hết chúng ta đều cảm thấy thật mệt mỏi, ủ rũ mỗi buổi sáng thức giấc, chỉ muốn được tiếp tục ngủ và nghịch điện thoại thay vì nghĩ đến công việc phải làm trong ngày hay những môn học “khó nhằn”. Nếu không tự cải thiện tâm trạng, cảm xúc tiêu cực sẽ theo bạn trong suốt ngày, khiến mọi việc không đạt hiệu quả như ý.

    Cảm nhận cơ thể bạn muốn gì vào buổi sáng

    Vì thế, hãy tập bỏ thói quen thở dài, chép miệng, nhăn nhó mặt mày mỗi sáng mở mắt. Thay vào đó là một cái vươn vai, thở sâu, tập vài động tác Yoga nhẹ nhàng đơn giản để cơ thể thư giãn. Điều đó giúp bạn cảm thấy thoải mái hơn, tái tạo năng lượng cho ngày mới hoàn chỉnh hơn.

    Thư giãn, cảm nhận cơ thể mình vào mỗi buổi sáng là cách để bạn tạo những luồng cảm xúc tích cực cho bản thân. Như vậy, đầu óc trở nên minh mẫn hơn, bạn xử lý mọi việc cũng bình tĩnh và có cái nhìn đúng đắn hơn về vấn đề đang đối mặt.

    Đương nhiên, để bản thân có nguồn cảm hứng tích cực vào mỗi sáng, chúng ta cũng nên lưu tâm đến những yếu tố tác động đến chất lượng giấc ngủ. Hãy chọn cho mình bộ chăn ga gối đệm chất lượng cao để cơ thể được chăm sóc tốt nhất trong thời gian nghỉ ngơi nhé.

    Hãy ăn sáng theo sở thích

    Bữa sáng rất quan trọng, cung cấp năng lượng cho ngày dài làm việc, bạn tuyệt đối không nên có thói quen bỏ bữa sáng. Khi bạn ăn sáng theo sở thích, bữa sáng đó của bạn sẽ trở thành “thưởng thức” đúng nghĩa, có như vậy mới giúp tâm thế vui vẻ, khỏe khoắn và dễ chịu.

    Hãy ăn sáng theo sở thích

    Đương nhiên, ở đây chúng ta đề cập đến những bữa ăn sáng đầy đủ chất dinh dưỡng và mang tính tích cực, chứ không phải là những thực phẩm vô bổ, có hại cho sức khỏe nhé.

    Gặp gỡ giao lưu và kết bạn

    Go ép cơ thể phải làm việc và suy nghĩ liên tục cả ngày dài khiến cho bạn cạn kiệt năng lượng, thiếu động lực trong mọi việc. Đặc biệt, nó còn khiến cho cuộc sống của bạn dần trở nên tẻ nhạt, nhàm chán và cô độc.

    Bạn có phải đang dần bỏ quên những mối quan hệ bạn bè vì mải mê kiếm tiền, lao đầu vào công việc? Đã lâu rồi bạn không tương tác với nhiều người bạn, cũng ít tiếp cận với những thông tin xung quanh mà chỉ tập trung vào ngành nghề bản thân đang làm? Điều này sẽ khiến cuộc sống và các mối quan hệ của bạn bị mất cân bằng, như vậy sẽ rất khó khăn cho bạn trong nhiều khoảnh khách, bởi bạn đã tự thu hẹp và cắt đứt sợi dây liên hệ với người xung quanh.

    Gặp gỡ giao lưu và kết bạn

    Yếu tố này có ảnh hưởng tương đối lớn đến việc kiến tạo nên tinh thần Ikigai và tiến hành xác định Ikigai cho bản thân. Như đã nói ở trên, con người là tổng hòa các mối quan hệ xã hội và chỉ có ý nghĩa trong xã hội khi tạo ra giá trị.

    Vì thế, hãy năng gặp gỡ, giao lưu với bạn bè và không ngừng kết bạn với những người mới. Mối quan hệ mới sẽ mang đến cho bạn những kiến thức, thông tin thú vị để bổ sung thêm vào kho tàng nhận thức của bạn về thế giới, để giúp cuộc sống đạt chất lượng như ý.

    3. Một số lưu ý về Ikigai

    Ikigai tuy là một triết lý sống xuất phát từ người Nhật và được đón nhận ở nhiều quốc gia. Tuy nhiên không có nghĩa triết lý này là một điều gì đó mang tính ép buộc tất cả mọi người đều phải theo đuổi hay đạt được. Nếu bạn thật sự quan tâm và có ý định tìm kiếm Ikigai cho bản thân, đừng bỏ qua những lưu ý này:

    Không phải tất cả đều phải đạt Ikigai

    Như đã nói ở trên, Ikigai là kết giao giữa 4 yếu tố, vì thế không khó để hiểu hay hình dung. Tuy nhiên, khi đi vào thực hành và đạt đến ikigai, chúng ta cần nỗ lực vô cùng nhiều. Chúng ta cần thực sự hiểu điều bản thân cần, muốn và không ngừng cố gắng thì mới đạt được chúng.

    Nhưng trên thực tế, không phải ai cũng có nhu cầu, hay không phải ai cũng cần phải đạt được Ikigai. Ví dụ:

    • Bạn đang có công việc với thu nhập ổn định, không có nhu cầu thăng tiến, bạn cũng không có đam mê nào cần nỗ lực theo đuổi, hoặc bạn chỉ làm vì...đam mê, không nghĩ đến lợi nhuận, và cảm thấy hài lòng với điều đó.
    • Bạn sinh ra trong môi trường mà mọi yếu tố đều thuận lợi và vận hành cho sự phát triển của bạn, mang đến cho bạn cuộc sống nhung lụa mà bạn không cần cố gắng quá nhiều.
    • Hoàn cảnh sống bắt buộc bạn phải lựa chọn giữa điều bạn được trả tiền và điều bạn giỏi.
    • ...

    Nhìn chung, không phải ai cũng cần đạt đến Ikigai. Nếu lựa chọn của bạn không gây ảnh hưởng tiêu cực đến những người khác, và cũng không khiến cho bản thân bạn ngày càng “lụi bại”, thì bạn vẫn là một mắt xích trong tiến trình phát triển của tập thể, xã hội.

    Bạn cần biết chính xác bản thân đang ở đâu

    Bản đồ Ikigai giúp chúng ta xác định được bản thân đang ở đâu. Nếu bạn có nhu cầu tìm ra Ikigai của bản thân, hãy phát huy điểm mạnh, hoàn thành tốt những gì bản thân đang làm và đừng quên lấp đầy những kỹ năng cần thiết mà bạn còn thiếu. Bởi chúng đều là yếu tố cấu thành nên Ikigai hoàn chỉnh.

    Ikigai không phải là điều tuyệt đối

    Bản chất của Ikigai là không ngừng thay đổi, bởi những yếu tố cấu thành có thể thay đổi tùy vào thời – không mà chúng ta sống.

    Do đó, ở những thời điểm khác nhau, hãy làm bài tập Ikigai để thực sự hiểu bản thân đang cố gắng cho điều gì. Như vậy bạn mới có thể cân bằng cảm xúc, làm chủ được hành động và cuộc sống của mình.

    Ikigai vừa là mục đích sống, vừa là cách sống

    Ikigai không phải là điều tuyệt đối như đã nói ở trên, vì thế nó không phải là đích đến mà chúng ta phải “điên cuồng” theo đuổi đạt được điều này thì mới hoàn tất Ikigai.

    Ikigai giống như một động lực để bạn có năng lượng tích cực, thay đổi thế giới quan theo hướng lành mạnh hơn, giúp bạn tạo ra những giá trị tốt đẹp hơn.

    Tạm kết

    Triết lý Ikigai của người Nhật được thế giới đánh giá cao vì có khả năng giúp con người vượt ra khỏi những “hố đen” của bản thân trong cuộc sống. Tuy nhiên, bạn cũng không cần đặt nặng triết lý này. Ikigai nên là động lực chứ không phải là áp lực khiến bạn bị dồn ép vào một khuôn khổ mơ hồ không cố định.

    Đệm Xinh hy vọng với những thông tin chia sẻ ở trên, bạn đọc sẽ có những định hướng riêng của mình để cuộc sống ngày càng tốt hơn. Đệm Xinh tin rằng dù bạn đạt đến Ikigai hay không, bạn vẫn xứng đáng được sống vui vẻ và hạnh phúc với lựa chọn của mình.

    Đánh giá của bạn: